Choć Wieliczka i Tarnowskie Góry mają różne rodowody, płynie z nich ta sama lekcja: skuteczna transformacja kopalni w obiekt muzealny wymaga działania jeszcze na etapie aktywnej eksploatacji złóż. Fot. Dariusz.Kołakowski
Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka i Stowarzyszenie Miłośników Ziemi Tarnogórskiej zgromadziły ekspertów z całego świata podczas III Międzynarodowej Konferencji Muzeów Górniczych i Skansenów Podziemnych (ICMUM 2026). Jej temat to "Dziedzictwo górnicze w szybko zmieniającym się świecie".
Wybór gospodarzy nie jest przypadkowy. Oba ośrodki opiekują się zabytkami wpisanymi na Listę UNESCO, oferując dwa odmienne spojrzenia na historię przemysłu. Wieliczka reprezentuje dawny skarbiec królewski, od wieków zarządzany przez państwo jako główne źródło bogactwa kraju. Tarnowskie Góry to z kolei kolebka prywatnej przedsiębiorczości i rewolucji przemysłowej, budowana przez wolnych górników i pasjonatów. Te historyczne korzenie ukształtowały dzisiejsze modele ochrony.
Choć Wieliczka i Tarnowskie Góry mają różne rodowody, płynie z nich ta sama lekcja: skuteczna transformacja kopalni w obiekt muzealny wymaga działania jeszcze na etapie aktywnej eksploatacji złóż.
– Nasze rodzime doświadczenia pokazują, jak ważne jest myślenie o kopalniach z dużym wyprzedzeniem. Proces ich zamykania powinien być jednocześnie procesem otwierania muzeum – zaznacza Jan Godłowski, dyrektor Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka. – Takie podejście umożliwia budowanie marki przez lata. Możemy zawczasu zaplanować, które elementy infrastruktury ocalić, by w przyszłości nie musieć ich mozolnie odtwarzać.
Międzynarodowa Konferencja Muzeów Górniczych i Skansenów Podziemnych ICMUM 2026, to spotkanie łączące naukę z praktyką. Wydarzenie zgromadzi menedżerów dużych obiektów turystycznych oraz przedstawicieli mniejszych ośrodków zajmujących się rewitalizacją lokalnego dziedzictwa. Nad merytoryką konferencji czuwać będzie Komitet Naukowy zrzeszający ekspertów z organizacji takich jak UNESCO, ICOMOS, TICCIH, ERIH oraz SEDPGYM. uczestniczą w niej goście z Europy, Azji, Australii i obu Ameryk, zajmujących się różnorodnymi surowcami – od soli i węgla, przez kruszce, aż po ropę naftową i gaz.
Program konferencji, która odbywa się w dniach 11-14 maja najpierw w Wieliczce, następnie w Tarnowskich Górach, obejmuje 16 sesji tematycznych dotyczących współczesnych wyzwań muzealnictwa.
Te poświęcone nowoczesnej narracji w muzeum odpowiedzą na pytanie, jak stworzyć atrakcyjną opowieść dla współczesnego odbiorcy. Omawiane są m.in. innowacje, takie jak wykorzystanie sztucznej inteligencji w personalizacji zwiedzania oraz rzeczywistości wirtualnej (VR) w udostępnianiu miejsc niedostępnych lub niebezpiecznych.