1 stycznia zainaugurowano obchody 75-lecia parafii kamiliańskiej w Tarnowskich Górach. W tym roku mija też 110 lat od poświęcenia Zakładu św. Jana Chrzciciela, który dał początek obecności Zakonu Posługujących Chorym na terenie miasta.

Zakonnicy z czerwonymi krzyżami na habitach pojawili się na Śląsku za sprawą walki z plagą alkoholizmu. Od początku XX w. niemieccy kamilianie prowadzili z powodzeniem w Essen-Heidhausen w Westfalii lecznicę dla osób dotkniętych chorobą alkoholową. Przedstawiciele Śląskiej Kongregacji Kawalerów Maltańskich i Śląskiego Związku Przeciwko Nadużywaniu Alkoholu oraz kardynał Georg Kopp, ordynariusz diecezji wrocławskiej, uznali więc, że warto powierzyć im prowadzenie podobnego ośrodka na śląskiej ziemi. Otwarcie prowizorycznej lecznicy nastąpiło w 1904 r. w Miechowicach, ale szybko okazało się, że jej pomieszczenia są za małe wobec dużej liczby osób czekających na leczenie.

Zakonnikom pomógł hrabia Łazarz Henckel von Donnersmarck z Nakła Śląskiego, dzięki któremu otrzymali 16,3 ha ziemi na wzniesieniu Galgenberg (Góra Szubienicza) koło Tarnowskich Gór. Wmurowanie kamienia węgielnego pod budowę Zakładu św. Jana Chrzciciela nastąpiło 3 czerwca 1906 r. Zakład uroczyście poświęcono 11 czerwca następnego roku. Okazała budowla składała się z 3 części: lecznicy dla alkoholików, kościoła i klasztoru. W czasie I wojny światowej lecznicę wykorzystywano jako szpital dla rannych żołnierzy, później jako sierociniec. Od 1920 r. znów leczono w niej alkoholików, a w latach trzydziestych przebywały tam również osoby chore umysłowo.

W latach 1924-1926, na mocy porozumienia pomiędzy proboszczem parafii św. Marcina w Starych Tarnowicach a kamilianami, kościół zakładu św. Jana Chrzciciela tymczasowo służył wiernym z Lasowic, Czarnej Huty i Sowic. Było tak do czasu powstania w Lasowicach samodzielnej stacji duszpasterskiej (lokalii), zalążka późniejszej parafii św. Katarzyny Aleksandryjskiej. Różnorodne formy duszpasterstwa prowadzonego przez kamilianów, a zwłaszcza nabożeństwa Męki Pańskiej, sprawiały jednak, że do ich kościoła nadal licznie przybywali tarnogórzanie. Niepokoiło to proboszcza tarnogórskiej parafii św. Apostołów Piotra i Pawła, ks. Michała Lewka, który obawiał się dezintegracji życia parafialnego.

W czasie okupacji hitlerowskiej, 3 lipca 1940 r. przy kościele kamiliańskim powstała pomocnicza placówka duszpasterska (rektorat), którą w następnym roku podniesiono do rangi kuracji. W czasie II wojny światowej lecznica dla alkoholików była użytkowana jako szpital i sanatorium dla żołnierzy niemieckich. Zaraz po wyzwoleniu w jej pomieszczeniach powstał szpital zakonny, jednak 4 lata później został przejęty przez państwo. Kamilianie odzyskali swoją własność dopiero w 1998 r. Obecnie działa tam Szpital św. Kamila.

Parafia przy kościele św. Jana Chrzciciela i św. Kamila powstała z początkiem 1942 r. Została wydzielona z terenu parafii św. św. Apostołów Piotra i Pawła, a jej pierwszym proboszczem został o. Ludger Bremer. Jak wskazuje o. Wojciech Węglicki, autor monografii tarnogórskiej parafii kamiliańskiej, nie zachował się dekret erekcyjny, a granica obu jednostek kościelnych, zwłaszcza w rejonie ulic Bytomskiej i Oświęcimskiej, była przez dłuższy czas przedmiotem sporów i kontrowersji.

Z biegiem lat dotychczasowy kościół parafialny oo. kamilianów stał się zbyt mały jak na potrzeby duszpasterskie dynamicznie rozwijającej się parafii. Pod koniec lat 80. przystąpiono więc do budowy nowego, przy ul. Różanej, który w 2004 r. ? pod wezwaniem Matki Bożej Uzdrowienie Chorych ? konsekrował ks. bp Jan Wieczorek, ówczesny ordynariusz diecezji gliwickiej. Wraz z wybudowaniem nowej świątyni zmieniła się także nazwa kamiliańskiej parafii. Stary, neogotycki kościół św. Jana Chrzciciela i św. Kamila stał się kościołem filialnym.

? Główne obchody jubileuszowe, z udziałem biskupa gliwickiego Jana Kopca, planujemy w październiku, ale do 75. rocznicy erygowania parafii nawiązywać będziemy przy wielu innych okazjach, jak Światowy Dzień Chorego (w którym weźmie udział jedyny obecnie biskup-kamilianin na świecie, pochodzący z afrykańskiego kraju Burkina Faso), misje parafialne czy doroczny festyn kamiliański. Zamierzamy zorganizować spotkanie z naszym byłym parafianinem, ks. biskupem Adamem Wodarczykiem, a także osobami, które w tym roku obchodzą 75. rocznicę pierwszej komunii świętej czy 75-lecie urodzin. Zaplanowaliśmy też cykl niedzielnych pogadanek poświęconych historii parafii ? informuje o. Roman Zając, proboszcz parafii.

Krzysztof Garczarczyk